Marka hore waxaan salaan u diray dhammaan ummada reer somaliland ee ku nool dacallada aduunka, waxaan kale oo aan salaan gaar ah u dirayaa dhammaan dhalinyarada reer Somaliland ee ku howlan dib u dhiska dalkooda hooyo, waxaan iyana si gaar ah salaan hawada u soo marinayaa dhammaan saxaafadda xorta ah, gaar ahaan kuwa sida gaarka ah ugu howlan inay xidhiidhiyaan ummada reer Somaliland, meel ay joogaanba.

Intaas markaan ka soo gudbo, waxaan ahay nin  reer Somaliland ah, dhalinyarona ah, islamarkaana ah dadka sida gaarka ah u la socda arrimaha siyaasadeed ee Somaliland, gaarahaanna, waxaan aad u la socdaa dhaqdhaqaaqa xisbiyada reer Somaliland. Waxaanan ku noolahay wadanka boqortooyada ingiriiska, gaar ahaan London.

Waxaan beryahan dambe boggaga somalilanders, aan ku arkayey warar aad iskaga soo horjeeda oo ku saabsan Xisbiga Ileyska. Iyada oo uu xisbigii  u kala jajabay qeybo badan, islamarkaasna ay ummada reer Somaliland aanay Ilaa hada xaqiiqada hayn, waxa jiraanna aanay la socon. Sidaas daraadeed waxaan jeclaystay inaan wax kaga qoro maqaalkan aan ugu magac daray: Maxaa ku Habsadey Xibigii Ileyska Somaliland Yaase ka Masuula ah?

Anigoo ah nin si gaar ah u daneeya Xisbigii ILEYSKA Somaliland , kana mid ah taageerayaasha waaweyn ee xisbigu lahaa, mudo aad u badana, ka qeyb gali jiray shirarka iyo xafladdaha uu ururka qaban jiray,  saaxiibo badana ku leh ururka dhexdiisa, golaha dhexe iyo xubnaha guudba, isbidayay inaan ahay nin xoogagaal u ah ururkaasi.

Mudo hadda laga joogo laba sanadood ayay ahayd markii lagaga dhawaaqay magaalada London Xisbigii Ileyska Somaliland , kuwaas oo ay ku dhawaaqeen dhalinyaro reer Somaliland ah oo ka kala yimid cirifyada Somaliland , oo gartay inay waajib ku tahay inay waxa u qabtaan dalkooda hooyo.

Waxaa u muuqatay in sida keli ah ee ay wadankooda kaga saari karaan hab siyasadeedka soo jireenka ah ee ku habsadey, una  keenay horumar la¡¦aanta, inay   dhalinyaradu yihiin kuwa ka saari kara mugdigaas ay ummadoodu mudada dheer ku soo jireen, Waxaanay garteen inay sameeyaan Xisbigaasi.

Xisbiga Ileyska Somaliland waa bilowgii guusha, waxqabadka, caddaaladda, wadajirka, horukaca iyo xoriyadda ee Faca cusub. Xisbigani waxa uu ku salaysan yahay afkaar siyaasi ah oo mideysan, kana fog koox, qabiil iyo gobolba, kana duwan ururradii iyo kooxihii siyaasadeed ee dalka soo maray iyo kuwa hadda jiraba.

Ereyadaasi iyo qaar kale oo aad u badani,  waxay ka mid ahaayeen halkudhigyadii faraha badnaa ee astaanta u ahaa xisbigii ILEYSKA Somaliland.

Aad bayse u qurux badnaan lahayd inay arrintu sidaasi ahaato, (Waase waxa la waayey).  Islamrkaasna xisbigii baa burburay. Waydun la socotaan dhalinyaradii hadaladaasi halkudhiyada u ahaayeen,  in ay maanta ku dambeeyeen burbur iyo kala qaybsanaan , (Waase Waxa Laga Naxo).

Waxaase hubaal ah in ay dad aad u badani ay is waydiinayaan Sideed ayey waxa u dhaceen, maxaase sabab u ahaa??? 

Mudo hadda laga joogo sanad ayaa golahii dhexe ee xisbigu lahaa oo ka koobnaa 18 qof, shir ay isugu yimaadeen ay ku doorteen inuu gudoomiye ka noqdo Mde: Ibraahim Sulayman Ducaale,  isaga  oo  xilka kala wareegay ninka la yidhaa Mde: Cusmaan Abokor.

Muddo aad u yar kadib, ayaa xisbigii waxaa  ka dhex dhashay muran iyo is afgaran waa aad u weyn, kaasi oo keenay in ay lunto kalsoonidii uu xisbigu lahaa markii hore.

Murankaas oo ka dhashay qaabka uu Mr: Ibraahim Talaabo u maamulayey xisbiga, iyado ay u muuqatay inuu ka leexday hadafkii iyo ujeeddadii loo aasaasay xisbiga

Muddo yar kadib, waxaa xisbigii laga eryey Mde: Cusmaan Abokor oo markaas ah Afhayeenka Guud ee Xisbiga iyo Xubno kale. Mde: Cusmaan Abokor waxa uu ahaa aasaasayaashii xisbiga, islamarkaasna waxa uu ka midka ahaa dhalinyarada, kuwa ugu firfircoon ee xisbiga ku jiray.

Kadib, waxaa xisbigii ku soo batay murankii iyo is afgaranwaagii, waxayna dhalisay inay Xubno badan oo ka tirsan golaha dhexe ka baxaan xisbigii iyagoo aan ku qanacsanayn habka uu Mr: Ibraahim Talaabo u wado iyo arrimo kale oo badan. Markaasi ayey ahayd markii ugu horaysay ee ay luntay kalsoonidii loo qabay xisbigaas.

Mar labaad, waxaa dhalatay is afgaran waa aad u weyn oo keenay in golahii dhexe ee xisbiga ee markaas joogay ay kala jabaan, sababta oo ahayd in ay xubnaha intooda badani ku soo oogeen in gudoomiyuhu uu ku xadgudbay, islamarkaasna uu si toosa u jabiyey dastuurkii uu xisbigu lahaa, sababo jira awgood.

Sidaas daraadeed, ayaa xubnaha intoodii badnayd ay garteen in  xisbigii Ileyska Somaliland uu marayo meel aad u xun, islamarkaasna ay habboontahay in la helo si kale oo lagu gaadho hadafkii iyo ujeedooyinkii Xisbiga loo abuuray.

Waxayna garteen  in sida taas lagu gaadhi karaa ay tahay ama ay habboontahay in lagu biiro asxaabta kale ee jirta, kii ay isugu aragti dhawyihiin. Waxayna garteen in Xisbiga Hormood yahay ka buuxiyay fikirdahaas ay qabaan.

Taasi oo ay taageero aad u badan ka kaga heleen ummada reer Somaliland ee ku kala nool dacallada adduunka. Waxaase halkaas ka muuqata dhalinyaradii isu timid ee gartay in ummaddoodu iyo wadankoodu u baahanyihiin isbedel siyaasadeed, aanay isku si wax u wada wadin, laakiinse ay isugu jireen laba qaybood oo kala ah :

1:Dhalin yaro ay daacad ka tahay hadafka iyo ujeedooyinka ay u sameeyeen xisbiga , kuwaas oo aan qabo inay yihiin kuwa gartay in loo baahan yahay xal kale oo lagu gaadho hadafkaasi iyo ujeedooyinkaasi loo sameeyey xisbiga, gartayna (Gacmo wadajir bay waxa ku gooyaan). 

Haddii aanu nahay taageerayaasha guudna,  waxaanu taageero buuxda u soo jeedinaynaa dhalinyaradaa garatay in xisbi nin keli ahi wato, aanu wax horumar  keeneynin.

2: Iyo dhalin yaro ujeedadoodu ahayd:  wax noqda oo raadsada sidii aydun waxa u heli lahaydeen , islamarkaasna ay ku jirtay xukun jaceyl iyo munaafaqado kale , gartayna in ay beenabuur madaxtinimo ku raadasadaan, iyadoon wakhtigeedii la joogin, islamarkaasna beeneeyey hadaladii ay ku dhawaaqi jireen ee ahaa: waxaanu nahay FACA CUSUB. 

Waxaanu si cad u cambaaraynaynaa dhalinyarada sida xun, ugu tagri fashay magaca Xisbiga. Hadaba akhristoow ma ka jawaabi kartaa su'aashii ahayd ; Maxaa ku Habsaday ILEYSKA ,Yaase ka Masuula ah?????? .

3-:  Waxaa ka mid ahayd mabaadiidiin Ururka in loo hawlgalo sidii dalka oo dhan looga dhegaysan lahaa Radio Hargeysa oo wax weyn ka tari lahayd warbaahinta iyo wacyigelinta dadweynaha. Waxa kale oo ay ururku u mahadnaqeen guddiga dooroshoyinka Somaliland iyo golayaashii qaranka ee dhamaystiray shuruucdii loo baahnaa.

Jawaabtu waxay tahay burburka iyo baaba'a,  waxaa ka masuul ah  dhalinyarada, aan ku soo qeexey qodabka labaad(2:d), gaar ahaan kuwa weli wax raadiska ah.:-

For comments or questions about this ARTICLE please contact:
Saeed Ali Mohamed.